คอมร้อน พัดลมดัง ใช้โปรแกรมดูอุณหภูมิเครื่องและหาสาเหตุอย่างไร
13 ตุลาคม 2569

ถ้าคุณใช้โน้ตบุ๊กหรือคอมตั้งโต๊ะมาได้สักพัก แล้วช่วงนี้พัดลมหมุนเสียงดังผิดหูทั้งที่เปิดแค่เว็บกับเอกสาร ตัวอย่างข้างล่างน่าจะคุ้นๆ และวิธีไล่หาสาเหตุก็ไม่ต้องเป็นช่าง
ตัวอย่างสมมติ: พนักงานบัญชีคนหนึ่งเอาโน้ตบุ๊กกลับไปทำงานต่อบนที่นอนทุกคืน ช่วงหลังเครื่องร้อนจนวางบนตักไม่ได้ พัดลมดังตลอด บางครั้งจอค้างไปเฉยๆ พอเปิดตัวจัดการงานดูก็เจอแท็บเว็บแท็บหนึ่งที่ค้างอยู่ใช้ซีพียูสูงตลอดเวลา ปิดแท็บแล้วเสียงลดลงทันที แต่เครื่องยังอุ่นกว่าเดิม จนวันหนึ่งส่องไฟฉายเข้าช่องลมข้างเครื่องแล้วเห็นฝุ่นเป็นแผ่น
ดูก่อนว่าใครกำลังกินแรงเครื่อง
บน Windows เปิด Task Manager บน Mac เปิด Activity Monitor แล้วเรียงตามการใช้ซีพียู (CPU หน่วยประมวลผลหลัก) หรือจีพียู (GPU หน่วยประมวลผลภาพ) โปรแกรมที่ค้างหรือแท็บเว็บที่มีสคริปต์วนอยู่มักโผล่อยู่บนสุด ปิดตัวนั้นก่อน ถ้าเป็นโปรแกรมที่ไม่รู้จักแต่กินแรงเครื่องตลอด ให้ค้นชื่อดูว่าเป็นของอะไร และสแกนด้วยโปรแกรมป้องกันไวรัสที่ใช้อยู่
ตัวเลขอุณหภูมิมีไว้ดูแนวโน้ม ไม่ใช่ไว้ตกใจ
มีโปรแกรมฟรีหลายตัวที่อ่านค่าเซนเซอร์อุณหภูมิในเครื่องมาแสดง โหลดจากเว็บผู้พัฒนาโดยตรงและเลือกตัวที่มีคนใช้กันแพร่หลาย ตัวเลขที่ได้จะขึ้นลงเร็วมากตามงานที่ทำ ช่วงเปิดโปรแกรมหนักแล้วพุ่งสูงชั่วครู่เป็นเรื่องปกติ ค่าที่ถือว่ารับได้ก็ต่างกันไปตามชิปและรุ่นเครื่อง ถ้าอยากรู้ให้ดูข้อมูลจากผู้ผลิต
สิ่งที่ควรดูคือแนวโน้ม เช่น นั่งเปิดเอกสารเฉยๆ แต่ตัวเลขสูงกว่าที่เคยเห็นตอนเครื่องใหม่ชัดเจน หรือสูงค้างนานโดยไม่มีงานหนัก นั่นคือสัญญาณให้ดูเรื่องทางลม ความร้อนสะสมมีผลกับแบตด้วย ลองเช็กสุขภาพแบตด้วยเครื่องมือที่มากับระบบประกอบ
ทางเดินลมสำคัญกว่าที่คิด
ที่นอน หมอน และผ้าห่มอุดช่องลมใต้เครื่องได้มิด วางบนโต๊ะแข็งหรือใช้แท่นรองที่ยกเครื่องให้ลมผ่านใต้ได้ ฝุ่นที่สะสมในพัดลมและครีบระบายความร้อนทำให้พัดลมต้องหมุนแรงขึ้นจนดังกว่าเดิม คอมตั้งโต๊ะเปิดฝาเป่าฝุ่นเองได้ถ้าคุ้นมือ ส่วนโน้ตบุ๊กหลายรุ่นต้องแกะลึก ถ้าไม่แน่ใจให้ร้านหรือศูนย์ทำ
ความร้อนมีต้นทางเสมอ ไม่ว่าจะเป็นความร้อนใต้ดินที่ดันน้ำขึ้นมาเป็นบ่อน้ำร้อนธรรมชาติตามจังหวัดทางใต้ หรือชิปเล็กๆ ในเครื่องที่ทำงานหนักอยู่ หาต้นทางให้เจอก่อนแล้วค่อยแก้
อีกจุดที่ทำให้ร้อนโดยไม่รู้ตัว คือปิดฝาแล้วใส่กระเป๋าทันทีทั้งที่เครื่องไม่ได้หลับจริง ลองทบทวนว่าควรเลือกสลีปหรือไฮเบอร์เนตตอนพักเครื่องแบบไหน ส่วนเรื่องตั้งโหมดพลังงานให้เหมาะกับงาน มีรายละเอียดในการเลือกโหมดพลังงานตอนเสียบปลั๊กกับตอนใช้แบต
ร้อนจนดับเอง คือเวลาส่งศูนย์
ถ้าเครื่องดับเองตอนใช้งาน รีสตาร์ทเองบ่อย มีกลิ่นไหม้ หรือพัดลมเงียบไปทั้งที่เครื่องร้อน หยุดใช้และส่งช่างหรือศูนย์บริการ อย่าพยายามใช้ต่อด้วยการเอาพัดลมตั้งพื้นมาเป่า เพราะอาจเป็นอาการของพัดลมเสียหรือชิ้นส่วนเสื่อม
- ไล่ดูโปรแกรมที่กินแรงเครื่องก่อนโทษฮาร์ดแวร์
- ดูอุณหภูมิเป็นแนวโน้ม และเปิดทางลมให้โล่ง
- ดับเอง มีกลิ่น หรือพัดลมไม่หมุน ส่งศูนย์ทันที