อัปเดตไดรเวอร์การ์ดจอก่อนเล่นเกม ต้องทำทุกครั้งไหม และย้อนเวอร์ชันอย่างไร
2 ตุลาคม 2569

คืนวันศุกร์ในห้องนั่งเล่น เด็กมัธยมในบ้านเปิดเกมที่รอมาทั้งเดือน แล้วเจอกล่องข้อความเด้งว่าไดรเวอร์การ์ดจอเก่าเกินไป แนะนำให้อัปเดต ผู้ใหญ่ที่นั่งอยู่ใกล้ๆ เลยโดนถามว่ากดเลยได้ไหม คำตอบที่ปลอดภัยคือได้ แต่มีวิธีที่ถูก และมีวิธีที่ทำให้คืนนั้นจบลงด้วยจอดำ
ไดรเวอร์ (driver) คือโปรแกรมที่ทำให้ระบบปฏิบัติการคุยกับฮาร์ดแวร์ได้ ไดรเวอร์การ์ดจอเปลี่ยนบ่อยกว่าไดรเวอร์อุปกรณ์อื่น เพราะผู้ผลิตปรับให้เข้ากับเกมใหม่อยู่เรื่อยๆ
ทำแบบนี้: โหลดจากเว็บผู้ผลิตโดยตรง และรู้รุ่นการ์ดของตัวเอง
ผู้ผลิตชิปการ์ดจอหลักมีอยู่ไม่กี่ราย แต่ละรายมีหน้าดาวน์โหลดไดรเวอร์ของตัวเอง ส่วนโน้ตบุ๊กบางรุ่นผู้ผลิตเครื่องแนะนำให้ใช้ไดรเวอร์จากเว็บของผู้ผลิตเครื่องแทน เพราะปรับแต่งมาเฉพาะรุ่น ก่อนเลือกไฟล์ ต้องรู้รุ่นการ์ดจอและรุ่นของระบบปฏิบัติการให้แน่ ดูวิธีเปิดดูข้อมูลฮาร์ดแวร์ในเครื่องตัวเองได้ ถ้าเลือกไฟล์ผิดรุ่น ตัวติดตั้งมักไม่ยอมติดตั้ง หรือติดตั้งแล้วใช้ไม่ได้
ไฟล์ไดรเวอร์การ์ดจอมีขนาดไม่เล็ก บ้านไหนเน็ตชอบสะดุดกลางคัน การให้โปรแกรมช่วยโหลดเก็บงานต่อจากส่วนที่ได้มาแล้วช่วยไม่ให้ต้องเริ่มใหม่ทุกครั้ง และถ้าผู้ผลิตประกาศค่าแฮชของไฟล์ไว้ การเทียบค่าแฮช SHA-256 กับไฟล์ที่โหลดมาช่วยยืนยันว่าไฟล์ครบและไม่ถูกดัดแปลง
อย่าทำแบบนี้: ใช้เว็บรวมไดรเวอร์หรือโปรแกรมอัปเดตไดรเวอร์อัตโนมัติ
เว็บที่รวมไดรเวอร์ทุกยี่ห้อไว้ในที่เดียว หรือโปรแกรมที่โฆษณาว่าสแกนแล้วอัปเดตไดรเวอร์ให้ทั้งเครื่องในคลิกเดียว เป็นแหล่งที่ตรวจสอบที่มาไม่ได้ บางตัวแถมโปรแกรมที่ไม่ต้องการ บางตัวลงไดรเวอร์ผิดรุ่น ทางที่สั้นที่สุดก็ยังเป็นเว็บของผู้ผลิต หรือการอัปเดตผ่านระบบของ Windows ซึ่งให้ไดรเวอร์ที่ผ่านการทดสอบเข้ากันได้มาแล้ว แม้อาจไม่ใช่ตัวล่าสุดเสมอไป
ทำแบบนี้: อ่านบันทึกการเปลี่ยนแปลงก่อนติดตั้ง
ทุกครั้งที่ผู้ผลิตออกไดรเวอร์ใหม่ จะมีบันทึกการเปลี่ยนแปลง (release notes) บอกว่าแก้อะไร รองรับเกมไหนเพิ่ม และมีปัญหาที่ยังรู้อยู่ (known issues) อะไรบ้าง ใช้เวลาอ่านไม่นาน ถ้าเกมที่เล่นอยู่ไม่ได้มีปัญหาอะไร และไดรเวอร์ใหม่ไม่ได้แก้เรื่องที่เกี่ยวกับเรา ก็ไม่จำเป็นต้องรีบ ถ้าเกมใหม่ที่จะเล่นเปิดไม่ขึ้นหรือภาพแตก และในบันทึกเขียนว่าแก้เรื่องนี้ไว้ ก็คุ้มที่จะอัปเดต
อย่าทำแบบนี้: อัปเดตคืนก่อนวันสำคัญ
ไดรเวอร์ใหม่บางครั้งพาบั๊กใหม่มาด้วย ทั้งเกมเด้งออก จอกระพริบ หรือโปรแกรมบางตัวที่เคยใช้ได้กลับมีปัญหา ถ้าพรุ่งนี้ต้องใช้เครื่องทำงานส่งลูกค้า หรือมีนัดแข่งกับเพื่อน ปล่อยไว้ก่อน แล้วค่อยอัปเดตในวันที่มีเวลาแก้ถ้าเกิดเรื่อง
ทำแบบนี้: รู้วิธีย้อนไดรเวอร์ไว้ล่วงหน้า
บน Windows ถ้าอัปเดตแล้วมีปัญหา เปิด Device Manager หาการ์ดจอในหมวดอะแดปเตอร์แสดงผล (display adapters) เข้าไปดูคุณสมบัติในแท็บไดรเวอร์ จะมีตัวเลือกย้อนกลับไปไดรเวอร์ก่อนหน้า (roll back) ถ้าตัวเลือกนี้กดไม่ได้ อีกทางคือติดตั้งไฟล์ไดรเวอร์รุ่นก่อนที่เคยใช้ได้ทับลงไป ผู้ผลิตส่วนใหญ่เก็บรุ่นเก่าไว้ให้โหลดในหน้าดาวน์โหลด หรือเก็บไฟล์ติดตั้งตัวที่เสถียรไว้ในเครื่องเองก็ได้
อย่าทำแบบนี้: ตกใจแล้วกดปิดเครื่องตอนจอดำ
ระหว่างติดตั้งไดรเวอร์การ์ดจอ หน้าจอจะดับหรือกระพริบไปชั่วครู่เป็นเรื่องปกติ เพราะระบบกำลังสลับไดรเวอร์ที่ใช้แสดงภาพ ให้รอจนตัวติดตั้งแจ้งว่าเสร็จ อย่ากดปุ่มเปิดปิดค้างหรือดึงปลั๊กกลางทาง ถ้าจอดำนานผิดปกติจริงๆ ค่อยรีสตาร์ท แล้วใช้ Safe Mode ของ Windows เข้าไปย้อนไดรเวอร์ตามวิธีข้างบน
ทำแบบนี้: ติดตั้งแบบสะอาดเมื่อปัญหาไม่หาย
ตัวติดตั้งไดรเวอร์ของผู้ผลิตหลายรายมีตัวเลือกติดตั้งแบบสะอาด (clean install) ที่ลบการตั้งค่าเก่าออกก่อนลงใหม่ เหมาะกับตอนที่อัปเดตแล้วมีอาการแปลกค้างอยู่ หรือเปลี่ยนการ์ดจอใหม่ การตั้งค่าเฉพาะเกมที่เคยปรับไว้ในแผงควบคุมของการ์ดจอจะหายไปด้วย ถ้าตั้งไว้เยอะ จดไว้ก่อน
อย่าทำแบบนี้: ลงโปรแกรมเสริมของผู้ผลิตทุกตัว
ตัวติดตั้งมักถามว่าจะลงโปรแกรมเสริมอะไรเพิ่ม เช่น ตัวอัดคลิปเกม ตัวปรับแต่งภาพ หรือแอปที่ต้องล็อกอินบัญชี ส่วนใหญ่ไม่จำเป็นต่อการเล่นเกม เลือกเฉพาะตัวที่จะใช้จริง ที่เหลือข้ามไปได้ เครื่องจะเบาขึ้นและมีโปรแกรมเปิดพร้อมเครื่องน้อยลง
เหมาะกับใคร ไม่เหมาะกับใคร
คนที่เล่นเกมออกใหม่เป็นประจำ หรือเริ่มจริงจังขึ้นตามกระแสการแข่งเกมในบ้านเราที่โตขึ้นทุกปี ควรติดตามไดรเวอร์ใหม่สม่ำเสมอ แต่อ่านบันทึกก่อนทุกครั้ง ส่วนคนที่ใช้คอมทำงานเอกสาร ดูหนัง หรือเล่นเกมเก่าที่ลื่นอยู่แล้ว อัปเดตตามรอบของระบบก็เพียงพอ ไม่ต้องไล่ตามทุกรุ่น และคอมที่ใช้ทำงานเฉพาะทาง เช่น ตัดต่อหรือออกแบบ ควรเลือกไดรเวอร์รุ่นที่ผู้ผลิตระบุว่าเน้นความเสถียร ถ้ามีให้เลือก
- โหลดไดรเวอร์จากเว็บผู้ผลิตการ์ดจอหรือผู้ผลิตเครื่องเท่านั้น และอ่านบันทึกการเปลี่ยนแปลงก่อนกดติดตั้ง
- อัปเดตในวันที่มีเวลาแก้ปัญหา ไม่ใช่คืนก่อนงานสำคัญ และอย่าปิดเครื่องระหว่างจอดับชั่วคราว
- จำทางถอยไว้เสมอ ทั้งการย้อนไดรเวอร์ใน Device Manager และไฟล์ติดตั้งรุ่นเดิมที่เคยใช้ได้